Van Bruneleschi naar sir Richard Bransson. Over creatief denken vroeger en nu

Zoals veel lezers van deze blog wel weten leid ik nogal een nomadenbestaan. In het weekend thuis in Bodegraven, van maandag tot en met donderdagavond laat in Leeuwarden. Daarnaast regelmatig een verblijf elders vanwege extra werkzaamheden. Zoals vorige week in Dublin Ohio tijdens de tweejaarlijkse Global Council-bijeenkomst van OCLC. Het lukt me weer goed om na een dag van hard werken of andere activiteiten in de loop van de avond een boek te pakken. Doorgaans heb ik dan een drietal boeken binnen handbereik, beter gezegd op mijn nachtkastje liggen, waar dat nachtkastje ook mag staan: een roman, een bundel met gedichten en een meer beschouwend boek. Een biografie, een studie over management / strategie / filosofie. En ja, ik moet toegeven, ik lees nog gewoon overwegend analoog en van papier. Je zou zeggen, zo’n man van de wereld, waarom heeft ie niet een e-reader? Wel gewaardeerde online lezer, ik vind dat gewoon niet prettig lezen. Ik heb romans gelezen, en begon ooit in het e-book van Martha Nussbaum, ‘Oplevingen van het denken’. Op de een of andere manier lukte het me niet om digitaal goed op gang te komen in dit magnus opus van Nussbaum. Vorige week uiteindelijk in de papieren versie begonnen. Via Boekwinkeltjes.nl besteld. Wat een prachtige oplossing is dit toch, verslavend ook wel. Je kunt alles via deze site krijgen, nou ja kopen. Er kleeft een klein nadeel aan: soms als het boek binnen komt en je pakt het uit dan blijkt uit de lucht die vrij komt dat de vorige lezer een zware roker was. Dat gold ook voor het boek van Nussbaum.

Ik kan over het boek van Nussbaum nog niet veel zeggen, omdat ik er nog maar net in begonnen ben. Een boek van meer dan 700 bladzijden over menselijke emoties, met verwijzingen naar de wereldliteratuur en de grootste denkers die er zijn geweest. Ik ga er in een later blog zeker op terug komen.

Op de heenreis naar de meeting van OCLC rondde ik de lezing van het boek van Rowan Gibson af, The 4 lenses of innovation, a power tool for creative thinking. Een gepast moment omdat ik op dit boeiende boek ben gekomen dank zij de blog van Skipp Pritchard. Pritchard is de president van OCLC en schrijft een blog over leadership. Dit blog heeft meer dan 317.000 volgers!

In ‘The 4 lenses’ begint Gibson met een analyse waarom in Italië tijdens de Renaissance een periode aanbrak van grote veranderingen en vernieuwingen in het denken. Hij benoemt hierbij 4 ‘lenzen’:

  • Het uitdagen van de begaande paden
  • Inpassen van trends
  • Benutten van bronnen
  • Begrijpen van behoeften

Met tal van voorbeelden uit de Renaissance werkt hij deze lenzen verder uit. Vervolgens verplaatst hij de 4 lenzen naar deze tijd, met bekende voorbeelden van innovatieve omgevingen als Virgin van Richard Branson, om te eindigen met een aantal suggesties om het creatieve denken in de eigen omgeving te versterken. Belangrijkste gedachte hierbij: faciliteer mensen door een omgeving te creëren die leidt tot inspiratie, vertrouwen en energie. Dat leidt tot ‘inzicht’, om dan te komen tot ideeën die uiteraard aansluiten bij de missie van je organisatie, startpunt van alles.

Tijdens zijn altijd weer inspirerende bijdrage aan de councilmeeting verwees Skipp naar Bruno Bruneleschi, de bouwer van de dome van Florence, door Gibson uitgebreid beschreven in zijn boek. Niet zonder reden verwees Skipp naar Bruneleschi, omdat we onlangs als EMEA-regio van OCLC onze jaarlijkse bijeenkomst in Florence hadden georganiseerd. In het hotel waar we logeerden hadden we een perfect uitzicht op de dom.

Bruneleschi paste bij de bouw van de koepel een aantal onwaarschijnlijke architectonische innovaties toe. Dat moest ook wel want nooit eerder werd een koepel gebouwd met een omvang als die van de dome. Hij ging echter verder. Hij realiseerde arbeidsomstandigheden voor medewerkers die zijn tijd ver vooruit waren. Zo plaatste hij een net boven de grond zodat de arbeiders bij een ongelukkige val niet te pletter vielen. Tijdens de bouw van de koepel liet hij tijdelijk een restaurant op de bouwplaats in de hoogte maken en ontwikkelde hij machines die de bouw vereenvoudigden. Dit was maar één voorbeeld van creatief denken, leidend tot grootse innovaties en scheppingen.

De voorbeelden van deze tijd zijn minstens zo geslaagd en treffend uitgewerkt. Heel boeiend om het proces te volgen hoe Edison tot de uiteindelijke uitvinding kwam van de gloeilamp en de fonograaf. Sir Richard Branson, oprichter van Virgin laat zich niet inperken in het zoeken naar vrijwel onbegaanbare paden, zoekt naar trends en kijkt goed welke bronnen hij beschikbaar heeft met daarbij een scherp oog voor wat er aan behoeftes zijn. Begonnen met een platenzaakje heeft hij zijn bedrijf uitgebreid tot een concern dat letterlijk alle kanten op vliegt, zelfs de ruimte in. Het gaat bij Branson om de lef, de creativiteit om kansen om te zetten in succesvol ondernemen.

Kortom, voor iedereen die geïnteresseerd is in hoe het proces van creatief denken tot stand komt, gecombineerd met een blik in de geschiedenis, kan ik het boek van Gibson van harte aanbevelen.

Print Friendly

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

*

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>